Druga deportacja

Rankiem 13 kwietnia 1940 roku 51 transportów wywiozło do Kazachstanu 60 667, a wg innych źródeł 61 092 osoby. Z „Zachodniej Białorusi” podlegało deportacji 29 699 osób (8 639 rodzin), deportowano 26 777 osób (8 055 rodzin). Pozostałą grupę, ok. 34 tysięcy osób, stanowili mieszkańcy „Zachodniej Ukrainy”. 15 kwietnia Ławrientij F. Canawa (właśc. nazwisko Dżanżgawa) – szef NKWD Białoruskiej SRS – informował, iż z Białorusi deportowano 28112 osób, natomiast z końcowego meldunku Iwana Sierowa – ludowy komisarz spraw wewnętrznych Ukraińskiej SRS – z 14 kwietnia wiadomo, że z zachodnich obwodów Ukrainy deportowano 31 332, a zatem w sumie 59 444 osób. Wśród deportowanych odsetek Polaków wynosił ok. 69 %, Białorusinów ok. 13 %, Ukraińców ok. 12 %, Żydów ok. 4 %, Rosjan ok. 1,5 %. W stosunku do 59,5 tys. deportowanych dawało to 41,1 tys. Polaków, 7,7 tys. Białorusinów, 7,1 tys. Ukraińców, 2,4 tys. Żydów, 0,9 tys. Rosjan. Rozmieszczono ich zgodnie z dyrektywami NKWD w Północnym Kazachstanie, w obwodach: aktiubińskim, akmolińskim, kustanajskim, pietropawłowskim, karagandzkim, semipałatyńskim, pawłodarskim i północnokazachstańskim. Kilka tysięcy osób skierowano też do obwodu czelabińskiego. Wyjątkowo duży, ze względu na wysiedlanie rodzin „wrogów ustroju”, był w tym przypadku odsetek kobiet i dzieci. Wynosił on nawet 65-70% całości transportów.
Zesłańców kwietniowych w terminologii NKWD określono mianem administratiwno-wysłannyje. Wyznaczono też formalnie czas trwania ich zsyłki, który wynosić miał 10 lat.

                

Materiał wystawy

Dokumenty źródłowe:

Fotografie:

Relacje i wspomnienia

Więcej

Ludzie

Więcej